ՊԵԿ-ը արխիվը չի պահպանել և 11 տարի անց քաղաքացուն դատի է տալիս «չվճարած» հարկերի համար
Արամ Փարսադանյանը 1997թ.-ից մինչև 2000թ.-ը պարենային և ոչ պարենային ապրանքների մանրածախ առևտրային գործունեություն է ծավալել Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի 7 քմ-անոց կրպակում: Գրանցված է եղել որպես անհատ ձեռներեց և հավաստիացնում է, որ կատարել է հարկային պարտավորությունները:
2000թ. փետրվարի 8-ին գործունեությունը դադարեցնելու մասին դիմում է ներկայացրել ՊԵԿ-ի Կոտայքի (Աբովյանի) տարածքային հարկային տեսչություն և հանձնել վկայականը:
11 տարի անց` 2011թ.-ին Արամը հարկայինից ծանուցում է ստանում, որ իր վրա 2003թ.-ից ցայսօր պարտադիր սոցապահովության վճարներ և տույժեր են հաշվարկվում, որը կազմում է ավելի քան 864 հազար դրամ, որից` 590 հազարը` ապառք, ավելի քան 274 հազարը` տույժ:
«Նաև չգիտեմ, թե որտեղից հայտվել է չկատարված պարտավորություն հաստատագրված վճարների համար` շուրջ 112 հազար դրամ` և տույժ` շուրջ 98 հազար դրամ»,-ասում է Արամը: Այսինքն` ընդհանուր գումարը կազմել է 1 մլն 74 հազար դրամ:
Արամը պատմում է, որ այս ծանուցումը շատ զարմանալի էր, քանզի ինքը մշտապես բոլոր պարտավորությունները ժամանակին կատարել է: «Ես բազմիցս եղել եմ Աբովյանի հարկային տեսչությունում, բայց ոչ մի դրական լուծում չի տրվել: Իմ այն հարցին, թե ես երբ չեմ վճարել գումար և ինչպես ու որտեղից են գոյացել այդ պարտքերը, ինձ չեն կարողանում պատասխանել»,-հանրապետության նախագահին ուղղված նամակում գրել է Արամը:
Արամը նշում է, որ եթե ինքը պարտք ունենար, ապա հարկայինն այն ժամանակ ևեթ թույլ չէր տա իրեն գործունեություն ծավալել, ավելին` այսքան տարի չէր սպասի, որ դիմեր դատարան:
Հաջորդ ծանուցումն էլ հենց դատարանից է ստացել. ՊԵԿ-ը դատի է տվել Արամին վերոնշյալ գումարի բռնագանձման պահանջով և որպես հայցի ապահովման միջոց դատարանին միջնորդել է արգելանք դնել Արամի գույքի և դրամական միջոցների վրա: Դատարանն էլ առանց երկմտելու բավարարել է միջնորդությունը: Արմանը երկու անչափահաս երեխա ունի: Նրա խնամքի տակ է նաև թոշակառու մայրը, բայց դատարանը հաշվի չի առել այս փաստը և արգելանք դրել նրա ողջ աշխատավարձի վրա: Արամն աշխատում է Ատոմակայանում, առաջատար ճարտարագետ է: Գանձել են նրա մեկ ամսվա աշխատավարձն ամբողջությամբ և երկրորդ ամսվա աշխատավարձի կեսը: Արամի բողոքներից և դատարան ուղարկած միջնորդությունից հետո դատավորը նոր որոշում է կայացրել, և դրամական միջոցների վրայից արգելանքը հանվել է: Ավտոմեքենայի և բնակարանի վրա դրված արգելանքը դեռևս մնում է` չնայած դրանք արժեն շատ ավելին, քան վիճարկվող գումարի չափն է:
«Եթե ես այդքան վճարումներ ունենայի, ինձ հենց այդ ժամանակ կտուգանեին,- ասում է Արամը,- հարկայինում ինձ ասում են` դե դու եթե Աբովյանից գնացել ես Ատոմակայան, աշխատում ես էդ պաշտոնին, բավականին գումար կստանաս, ուրեմն` վճարունակ ես, բեր վճարի»:
ՊԵԿ-ի Կոտայքի ՏՀՏ-ն հայցադիմումում հիմնավորում է, որ անհատ ձեռնարկատիրոջ սոցիալական վճարի գծով պարտավորությունն առաջացել է 2003-11թթ. հունվար-դեկտեմբեր ամիսների համար «Պարտադիր սոցիալական վճարումների մասին» օրենքի 5-րդ հոդվածի 5-րդ կետի համաձայն հաշվարկված նվազագույն պարտադիր սոցիալական ապահովության վճարի գումարը ժամանակին չվճարելուց: Թե ինչու է ՊԵԿ-ը 2003-ից հաշվարկել, այլ ոչ թե 2000-ից` հայտնի չէ:
Այն վայրը, որտեղ Արամը վարձակալել էր կրպակը և առևտրային գործունեություն էր ծավալել, 2006-ից նոր սեփականատեր ունի, և ավելի քան 6 տարի է` նոր բնակելի տուն է կառուցված, կրպակն էլ վաղուց չկա, իսկ հարկային տեսչությունը հայցադիմումում նշում է, որ Արամը մինչ 2012թ.-ի նոյեմբեր ամիսը գործունեություն է ծավալել:
Բացի 1 մլն 74 հազարից, ՊԵԿ-ը նաև պահանջում է Արամից բռնագանձել գործով վճարված շուրջ 21 500 հազար դրամ պետական տուրքի գումարը:
«Ես հաստատ բոլոր վճարները արել եմ, միակ խնդիրն այն է, որ ես կտրոնները չեմ պահել, իրենք էլ ասում են` դու 15 տարի պարտավոր ես կտրոն պահել, ես կտրոնները մի քանի տարի հետո թափել եմ: Իրենց համակարգչում էլ ոչ մի բան չի երևում»,- պատմում է Արամը:
Արամը դիմել է ՊԵԿ` իր կատարած վճարումների մասին տեղեկանք ստանալու նպատակով և պարզելու, թե ինչպես և որ ժամանակահատվածի համար է առաջացել հաստատագրված վճարների պատրավորությունը: Նրան պատասխանել են, որ ՊԵԿ-ում արխիվ չի պահպանվել: Ֆինանսների նախարարության գանձապետարանից էլ, Արամի հարցմանն ի պատասխան, հայտնել են, որ ֆինանսների նախարարության կողմից ըստ վճարողների հաշվառում չի կատարվում: Նա դիմել է ՀՀ նախագահին` խնդրելով օգնել այս անորոշ ու անելանելի վիճակից դուրս գալու հարցում: Նախագահականից դիմումն ուղարկվել է ՊԵԿ, այնտեղից` Կոտայքի ՏՀՏ, որտեղից Արամին պատասխանել են, որ իր պատրավորությունները 2013թ. փետրվարի 19-ի դրությամբ, ըստ տեղեկատվական բազայում առկա տեղեկությունների և ներառյալ ներկայացված հաշվետվությունների, կազմում են շուրջ 567 հազար դրամ:
«Ես չեմ կարող ապացուցել, որ վճարել եմ` կտրոններ չունենալու պատճառով, իրենք էլ չեն կարող ապացուցել, որ չեմ վճարել, որովհետև արխիվ չկա»,- ասում է Արամը: Նա դիմել է նաև բանկերին` «Հայխնայբանկ» և «Անելիք», որտեղ վճարումներն է կատարել, սակայն այնտեղ էլ ասել են, որ իրենց մոտ արխիվը չի պահպանվել:
«Օրինական էի աշխատում, դրա համար չկարողացա շարունակել և մեծ շահույթներ ունենալ: Եթե իմանայի, անօրինական կաշխատեի, համ էս պարտքերը չէր լինի, համ էլ ահագին հարստացած կլինեի»,- սրտնեղում և կատակում է Արամը:
Փետրվարի 14-ին նշանակված դատական նիստը Վարչական դատարանում հետաձգվել է մինչև ապրիլի 15-ը. դատավորն արձակուրդի մեջ է: Արամը փաստաբան չունի, ինքն է պաշտպանելու իր շահերը դատարանում: Արամը հույս ունի, որ այս թյուրիամացությունը դատարանում կհանգուցալուծվի և կհանվի իր գույքի վրա դրված արգելանքը, այլապես դրանք աճուրդի հանվելու վտանգ կառաջանա:
Տեսանյութեր
Լուսանկարներ
Մեկնաբանություններ (2)
Մեկնաբանել